Dondurucu soğukların hakim olduğu kış günlerinde, kapalı ve kalabalık ortamlarda geçirilen müddetin artması ve virüslerin çok kolay bulaşması nedeniyle, teneffüs yolu enfeksiyonları hızla artıyor. Acıbadem Taksim Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Edvin Murrja “Kış ayları sadece soğuklarla değil; teneffüs yolu enfeksiyonlarının artması, kronik hastalıkların alevlenmesi, bağışıklığın zayıflaması ve kalp-damar hastalıklarının sıklaşmasıyla da bilinir. Bu nedenle kış aylarında yapılacak kapsamlı bir check-up, pek çok sıhhat riskini erkenden fark etmeye ve mevsimsel hastalıklardan korunmaya yarar sağlar. Kış öncesi birtakım testlerin yapılması; bilhassa 50 yaş üzeri bireyler, kronik hastalığı olanlar, sigara içenler, fazla kilolu bireyler ve sık enfeksiyon geçirenler için kritik kıymet taşır” diyor. İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Edvin Murrja sağlıklı bir kış için yaptırılması gereken tetkikleri anlattı, kıymetli ihtarlar ve tekliflerde bulundu.
- Temel kan testleri
Özellikle kışın sık görülen halsizlik, sık hastalanma vb şikayetlerin nedeninin kolay bir kan testiyle ortaya çıktığını belirten Dr. Murrja şöyle konuşuyor: “Tam Kan Sayımı (Hemogram): Anemi, enfeksiyon yahut bağışıklık sıkıntıları açısından değerlidir. CRP / Sedimantasyon: Bedende bilinmeyen enfeksiyon ya da inflamasyonu gösterir. Kan Şekeri, insülin direnci, HbA1c: Diyabet eğilimi yahut denetimsiz diyabeti tespit eder. Elektrolitler (Sodyum, Potasyum, Kalsiyum, Magnezyum): Su istikrarı ve kalp ritim bozukluğu açısından değerlidir.”
- Karaciğer ve Böbrek İşlev Testleri
Karaciğer ve böbrekler, bedenin filtre sistemi olarak misyon yapar. Fakat bu organlardaki problemler çoğunlukla sinsice ilerler. Kışın ilaç kullanımının artması, yetersiz su tüketimi ve beslenme alışkanlıklarındaki değişiklikler bu iki organı zorlayabilir. Yapılacak testlerle, mümkün meselelerin erken devirde fark edilerek tedbir alınabileceğini belirten Dr. Murrja bu testleri şöyle sıralıyor: “ALT, AST: Karaciğer yağlanması yahut hasarını gösterir. Üre – Kreatinin: Böbrek işlev bozukluklarını erken yakalamada kritik kıymet taşır.”
- Kolesterol Testleri
Kış aylarında hareket azalırken, yüksek kalorili ve yağlı besinlere yönelim artabildiğinden, kolesterol düzeyleri olumsuz etkilenebilir. Kolesterol testleri, kalp ve damar hastalıkları açısından risk taşıyan şahısların erken periyotta belirlenmesini sağlar. Bilhassa fark edilmeyen yüksek kolesterol, önemli sıhhat meselelerine yol açabilir. Dr. Murrja; “LDL (kötü kolesterol), HDL (iyi kolesterol) ve Trigliserid bedelleri kalp-damar sıhhatinin en temel belirteçleridir” diyor.
- Tiroit Fonksiyonları
Üşüme, kilo alma, halsizlik, unutkanlık ve ruh hali değişimleri kışın sık görülür. Bu şikayetlerin nedeninin bazen tiroit bezinin sistemsiz çalışması olabildiğini belirten Dr. Murrja şöyle konuşuyor: “Tiroit işlev testleri, metabolizmanın istikrarda olup olmadığını gösterdiğini ve şikayetlerin kaynağını netleştirmeye yardımcı olur. Kış aylarında bilhassa Hashimoto tiroiditi ve hipotroidi belirtileri daha kolay alevlenebilir. TSH ve fT4 seviyelerinin tespiti çok kıymetlidir.”
- Vitamin ve Mineral Değerlendirmesi
Kışın güneş ışığı azaldığından D vitamini eksikliği sık görülür. D vitamininin yanı sıra B12, demir ve magnezyum üzere bedellerin de eksikliği enfeksiyonlara daha açık hale gelinmesine neden olabilir. Dr. Edvin Murrja vitamin ve mineral kıymetlerine yönelik testler yaptırılmadan rastgele vitamin ve mineral kullanımının yarar yerine çok önemli ziyanlara yol açabileceğini vurgulayarak şöyle diyor: “Vitamin D, B12-Folat, Demir ve Ferritin bedellerine kesinlikle bakılmalı, eksiklik varsa doktor önerisiyle takviye kullanılmalıdır.”
- Akciğer Değerlendirmesi
Soğuk hava, grip ve gibisi teneffüs yolu enfeksiyonları akciğerleri direkt tesirler. Sigara içenler yahut sık öksüren, nefes darlığı yaşayan, sık enfeksiyon geçirenler için akciğer değerlendirmesi büyük değer taşır. Erken yapılan denetimlerin, muhtemel risklerin büyümeden denetim altına alınmasında kritik ehemmiyet taşıdığını belirten Dr. Edvin Murrja “Akciğer Grafisi ve Fizikî muayene kesinlikle yaptırılmalıdır” diyor.
- Kardiyovasküler Tarama
Soğuk hava damarların büzülmesine neden olarak kalbin daha fazla efor sarf etmesine yol açar. Bu durum bilhassa kalp-damar hastalığı riski taşıyanlar için kıymetlidir. Kardiyovasküler taramalar, kalbin yükünü ve damar sıhhatini ortaya koyarak mümkün riskleri evvelce gösterir. Dr. Murrja “Kışın hipertansiyon ve kalp krizi riski arttığından, tansiyon takibinin nizamlı yapılması, EKG ve gerekli bireylerde EKO hayati kıymet taşır. Bilhassa de göğüs ağrısı, nefes darlığı, çabuk yorulma üzere şikayetler varsa geciktirilmeden yapılmalıdır” diye konuşuyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
